I’n helpu ni i wneud y wefan hon yn well, mae’r gosodiadau cwcis wedi eu gosod i 'ganiatáu pob cwci'. Os byddwch yn parhau heb newid y gosodiadau hyn, rydych yn cydsynio i hyn ddigwydd – am ragor o wybodaeth ac i newid hyn ar unrhyw adeg, gweler ein polisi preifatrwydd. Preifatrwydd.   

Hafan » Gofalu Am » Rheoli Tir er budd Cadwraeth » Gwarchod y Parc

Gwarchod y Parc

O Warchod y Godiroedd i Warchod y Parc

Yn 1999 derbyniodd Awdurdod Parc Cenedlaethol Arfordir Penfro gyllid gan Gronfa Cyfarwyddo a Gwarantu Amaethyddiaeth Ewrop ar gyfer prosiect tair blynedd o’r enw Gwarchod Y Godiroedd. Sefydlwyd y prosiect i fynd i’r afael â’r lleihad mewn arferion ffermio traddodiadol ar yr arfordir (pori’n bennaf), a’r lleihad o ganlyniad i hynny mewn bywyd gwyllt o bwysigrwydd rhyngwladol ar yr arfordir.

Roedd hyn yn cynnwys rhosydd arfordirol a glaswelltir morol sy’n doreithiog o flodau, a llawer o rywogaethau sy’n dibynnu ar y cynefinoedd hyn, yn enwedig y frân goesgoch brin y mae Sir Benfro’n un o’i chadarnleoedd. Cafodd y prosiect ei groesawu a’i ddatblygu’n raddol er mwyn diwallu anghenion perchnogion tir a bywyd gwyllt ar yr arfordir.

 Merlod mynydd Cymreig yn pori ym Mhen Caer
Merlod mynydd Cymreig yn pori ym Mhen Caer.

Gwarchod y Parc - y prosiect heddiw

Gwelsom y gellid cymhwyso’r gwersi a ddysgwyd gennym wrth geisio rheoli’r arfordir i gynefinoedd eraill, ac i rannau eraill o’r Parc Cenedlaethol. Felly, pan ddaeth y cynllun gwreiddiol i ben yn 2002, cafodd ei roi ar waith fesul cam mewn ardaloedd eraill – y tro hwn dan y teitl Gwarchod y Parc. Mae tanbori yn broblem fawr i lawer o gynefinoedd heddiw, ond yn ychwanegol at hyn, ac ym mhen arall y sbectrwm, mae angen adfer tir sydd wedi cael ei reoli’n ddwys. Mae’r prosiect hwn yn ceisio mynd i’r afael â’r ddau fater hyn – a materion eraill sydd yn y canol.

Erbyn hyn mae’r cynllun yn derbyn arian craidd gan Awdurdod y Parc Cenedlaethol, gan gydnabod pwysigrwydd y cynllun er mwyn cyflawni prif bwrpas yr Awdurdod, sef gwarchod a gwella ei harddwch naturiol, ei fywyd gwyllt a’i dreftadaeth ddiwylliannol. Mae arian craidd yn golygu nad oes angen i’r rhai sy’n cymryd rhan boeni y bydd y cynllun yn dod i ben ar ôl ychydig o flynyddoedd, yn wahanol i lawer o brosiectau y dyddiau hyn.

Mae hyn yn rhoi hyder i berchnogion tir ymuno â’r cynllun, yn enwedig os ydynt yn mynd i newid y ffordd y maent yn rheoli eu tir yn sylweddol neu wneud buddsoddiad ariannol sylweddol.

Mae gennym raglen dreigl o gyngor, arweiniad a chymorth ymarferol ar gyfer rheoli tir mewn ffordd gynaliadwy, a hynny ar 220+ safle sy’n cwmpasu 2500+ hectar ers i'r cynllun ddechrau. Mae’r cyngor hwn, a’r canllawiau, yn y taflenni uchod, ‘Help ar gyfer bywyd gwyllt ar eich tir’, sydd ar gael i’w lawrlwytho.

Ein nod yw ailosod y rhwydwaith o goridorau sy’n gyfeillgar i fywyd gwyllt, a rheoli ac ehangu’r cynefinoedd bywyd gwyllt allweddol sy’n creu cylchrediad cefn gwlad. Fe fydd hyn yn rhoi cyfle i rywogaethau sefydlu poblogaethau mwy cynaliadwy a mwy o faint, ac yn helpu creu rhai newydd.

Y syniad, felly, yw optimeiddio’r amodau ar gyfer bywyd gwyllt; sut bynnag, ble bynnag a phryd bynnag y gallwn!

Ysgrifennwyd llyfryn 15 mlynedd o Gwarchod y Parc i grynhoi’r hyn rydym wedi’i ddysgu yn ystod 15 mlynedd o'r cynllun ac i ddathlu rhai o’i lwyddiannau.

 15 Years of Conserving the Park report cover

I gael rhagor o wybodaeth am y cynllun, cysylltwch â'n Swyddog Cadwraeth, Julie Garlick, drwy julieg@arfordirpenfro.org.uk neu ffoniwch 01646 624800.